All scholars
  1. Home
  2. Scholars
  3. Mulla Musa Sayrami
Portrait of Mulla Musa Sayrami (1836–1917), Uyghur historian and author of Tarikh-i Hemidi and Tarikh-i EminiyeARCHIVE 011
Mulla Musa Sayrami (1836–1917), historian of East Turkistan.موللا مۇسا سايرامى (1836–1917)، شەرقىي تۈركىستان تارىخشۇناسى.Restored archival portrait — Idirak Uyghur Scholars Archive

Modern era · 19th century – 1949

موللا مۇسا سايرامى

Mulla Musa Sayrami · Molla Musa Sayrami

1836 – 1917

مەشھۇرتارىخشۇناس، ئالىم، شائىر، ‹‹تارىخىي ئەمىنىيە›› ،‹‹تارىخىي ھەمىدى›› قاتارلىق كاتتا ئەسەرلەرنىڭ يازغۇچىسى.

HistorianتارىخشۇناسScholarئالىمPoetشائىر
Born
1836 · Toghayla, Sayram, Bay County
Died
1917-03
Period
Modern era · 19th century – 1949
High-res
Also written as

Molla Musa Sayrami · Molla Musa Sayrami · Mullah Musa Sayrami · Musa Sayrami · موسى سيرامي

ENGLISH SUMMARY

Mulla Musa Sayrami

Mulla Musa Sayrami was the foremost Uyghur historian of the nineteenth century, author of Tarikh-i Eminiye and Tarikh-i Hemidi — the principal indigenous accounts of the Yaqub Beg period and the upheavals of the 1860s–1870s in East Turkistan. He was born in 1836 in the Toghayla quarter of Toqsun Aniqiz village in the Sayram district of Bay County, the son of Molla Emin, and died in March 1917.

Tarikh-i HemidiTarikh-i EminiyeYaqub BegEast Turkistan historyUyghur historiography

UYGHUR BIOGRAPHY

تەرجىمىھال

موللا مۇسا سايرامى (1936-08-23 سايرام، باي ― 1917-03 سايرام، باي) مەشھۇرتارىخشۇناس، ئالىم، شائىر، ‹‹تارىخىي ئەمىنىيە›› ،‹‹تارىخىي ھەمىدى›› قاتارلىق كاتتا ئەسەرلەرنىڭ يازغۇچىسى. ئۇ، 1836 - يىلى باي ناھىيەسىنىڭ سايرام رايونىغا قاراشلىق توقسۇن ئانىقىز كەنتى توغايلا مەھەللىسىدە تۇغۇلغان، دادىسى موللا ئەيسا بىننى موللا ئەزىزخان خوجا ئەينى زاماننىڭ كۆزگە كۆرۈنگەن ئۆلىمالىرىدىن بولۇپ، ئوغلىنى يەتتە يېشىدىلا ئۆزى مۇددەرىسلىك قىلىۋاتقان سايرام مەدرىسىدە ئوقۇتۇپ دەسلەپكى ساۋادىنى چىقارغان. 1847 - يىلى9 - ئايدا كۇچا ساقساق مەدرىسىگە ئۇقۇشقا بەرگەن.ئۇ تىرىشچانلىقى ۋە ئۇستازىنىڭ غەمخورلۇقىدا تېزلا تونۇلغان. 1854 - يىلى كۇچا مەدرىسىدىكى يەتتە يىللىق ئوقۇشىنى تاماملاپ ئانا مەكتىپى سايرام مەدرىسىدە مۇددەرىسلىك قىلغان. 1877 – يىلىدىن كېيىن موللا مۇسا سايرامى ئاقسۇدا ئولتۇراقلىشىپ، ئۆمرىنىڭ ئاخىرىغىچە بولغان 40 يىلغا يېقىن ۋاقىتنى يېزىقچىلىق ۋە تارىخ تەتقىقاتىغا بېغىشلىغان، بۇ جەرياندا ئۇ بىرمۇنچە تارىخىي ۋە ئەدەبىي ئەسەرلەرنى يازغان. 1917 – يىلى 3 – ئايدا 81 ياشقا كىرگەن موللا مۇسا سايرامى ئاقسۇدىن يۇرتى سايرامغا قايتىپ كېلىپ شۇ يىلى 4 – ئايدا كېسەل سەۋەبى بىلەن قازا قىلغان.